HPV 16 & HPV 18
Οι HPV 16 και HPV 18 είναι δύο από τους σημαντικότερους τύπους HPV υψηλού κινδύνου. Η παρουσία τους δεν σημαίνει ότι υπάρχει καρκίνος, αλλά σχετίζεται με αυξημένη πιθανότητα προκαρκινικών αλλοιώσεων του τραχήλου της μήτρας όταν η λοίμωξη επιμένει. Για αυτό ένα θετικό αποτέλεσμα για HPV 16 ή HPV 18 χρειάζεται σωστή αξιολόγηση και παρακολούθηση.
Τι είναι οι HPV 16 και HPV 18;
Οι HPV 16 και HPV 18 είναι τύποι του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων που ανήκουν στην ομάδα των HPV υψηλού ογκογόνου κινδύνου.
Αυτό σημαίνει ότι, όταν η λοίμωξη παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να αυξηθεί η πιθανότητα ανάπτυξης προκαρκινικών κυτταρικών αλλοιώσεων.
Σημαίνει ότι έχει ανιχνευθεί ένας τύπος HPV που χρειάζεται πιο προσεκτική παρακολούθηση.
Γιατί θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικοί;
Οι HPV 16 και HPV 18 σχετίζονται με μεγάλο ποσοστό των προκαρκινικών και καρκινικών αλλοιώσεων του τραχήλου της μήτρας.
HPV 16
Σχετίζεται ιδιαίτερα με υψηλού βαθμού πλακώδεις αλλοιώσεις και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ογκογόνους τύπους HPV.
HPV 18
Επίσης έχει υψηλό ογκογόνο δυναμικό και σχετίζεται σχετικά περισσότερο με αδενικές αλλοιώσεις του τραχήλου.
Τι σημαίνει ένα θετικό αποτέλεσμα;
Σημαίνει ότι στο δείγμα του τραχήλου ανιχνεύθηκε γενετικό υλικό HPV 16 ή HPV 18.
Δεν σημαίνει ότι υπάρχουν απαραίτητα κυτταρικές αλλοιώσεις και πολύ περισσότερο δεν σημαίνει ότι υπάρχει καρκίνος.
Το HPV test ανιχνεύει τον ιό. Το Pap test και η κολποσκόπηση αξιολογούν αν υπάρχουν κυτταρικές ή ιστολογικές αλλοιώσεις.
Τι γίνεται αν το Pap test είναι φυσιολογικό;
Μπορεί να υπάρχει θετικό HPV 16 ή HPV 18 ενώ η κυτταρολογία είναι φυσιολογική.
Αυτό σημαίνει ότι ο ιός ανιχνεύεται, αλλά δεν έχουν βρεθεί σημαντικές κυτταρικές αλλοιώσεις στο συγκεκριμένο δείγμα.
Η περαιτέρω διαχείριση καθορίζεται από τον συνολικό κίνδυνο και μπορεί να περιλαμβάνει κολποσκόπηση.
Χρειάζεται κολποσκόπηση;
Συχνά ναι, ιδιαίτερα όταν ανιχνεύεται HPV 16 ή HPV 18.
Η κολποσκόπηση επιτρέπει λεπτομερή εξέταση της επιφάνειας του τραχήλου με μεγέθυνση.
Έλεγχος της ζώνης μετάπτωσης
Εκεί εμφανίζονται συχνότερα οι προκαρκινικές αλλοιώσεις.
Στοχευμένη βιοψία
Εάν υπάρχει ύποπτη περιοχή, μπορεί να ληφθεί μικρό δείγμα για ιστολογική εξέταση.
Τι ιδιαίτερο έχει ο HPV 16;
Ο HPV 16 αποτελεί τον συχνότερο τύπο υψηλού κινδύνου που σχετίζεται με σοβαρές προκαρκινικές αλλοιώσεις του τραχήλου.
Η επίμονη παρουσία του έχει μεγαλύτερη κλινική σημασία σε σχέση με πολλούς άλλους τύπους HPV.
Τι ιδιαίτερο έχει ο HPV 18;
Ο HPV 18 επίσης ανήκει στους τύπους πολύ υψηλού κινδύνου.
Έχει ιδιαίτερη σχέση με αδενικές προκαρκινικές αλλοιώσεις και αδενοκαρκίνωμα του τραχήλου, τα οποία μπορεί μερικές φορές να εντοπίζονται βαθύτερα στον αυχενικό σωλήνα.
Γιατί έχει σημασία αν ο HPV επιμένει;
Οι περισσότερες HPV λοιμώξεις υποχωρούν ή καταστέλλονται από το ανοσοποιητικό σύστημα.
Ο κίνδυνος προκαρκινικών αλλοιώσεων αυξάνεται κυρίως όταν ένας HPV υψηλού κινδύνου παραμένει ανιχνεύσιμος για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Μπορούν οι HPV 16 και 18 να εξαφανιστούν;
Ναι.
Ακόμη και οι HPV 16 και HPV 18 μπορούν σε πολλές γυναίκες να γίνουν μη ανιχνεύσιμοι με την πάροδο του χρόνου.
Δεν υπάρχει όμως τρόπος να προβλέψουμε με βεβαιότητα σε ποια γυναίκα η λοίμωξη θα υποχωρήσει και σε ποια θα επιμείνει.
Πόσο χρόνο χρειάζεται για να δημιουργηθεί σημαντική αλλοίωση;
Στις περισσότερες περιπτώσεις η εξέλιξη από HPV λοίμωξη σε σημαντική προκαρκινική αλλοίωση και στη συνέχεια σε διηθητικό καρκίνο είναι αργή και χρειάζεται χρόνια.
Μας επιτρέπει να εντοπίζουμε και να θεραπεύουμε τις αλλοιώσεις πολύ πριν εξελιχθούν σε καρκίνο.
Τι είναι το CIN;
Το CIN – Cervical Intraepithelial Neoplasia περιγράφει προκαρκινικές αλλοιώσεις του τραχήλου που επιβεβαιώνονται ιστολογικά.
CIN 1
Χαμηλού βαθμού αλλοίωση που συχνά υποχωρεί αυτόματα.
CIN 2
Αλλοίωση υψηλότερου κινδύνου που μπορεί να χρειάζεται παρακολούθηση ή θεραπεία ανάλογα με την περίπτωση.
CIN 3
Υψηλού βαθμού προκαρκινική αλλοίωση που συνήθως χρειάζεται θεραπεία.
Αν βρεθεί CIN, σημαίνει καρκίνος;
Όχι.
Το CIN είναι προκαρκινική και όχι διηθητική αλλοίωση.
Υπάρχει θεραπεία για τον ίδιο τον HPV;
Δεν υπάρχει ειδικό φάρμακο που να εξαλείφει τον HPV από τον οργανισμό.
Το ανοσοποιητικό σύστημα είναι αυτό που συνήθως καταστέλλει τη λοίμωξη.
Η ιατρική θεραπεία αφορά τις βλάβες που μπορεί να προκαλέσει ο ιός, όχι το θετικό HPV test από μόνο του.
Τι γίνεται αν βρεθεί προκαρκινική αλλοίωση;
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τον βαθμό της αλλοίωσης.
Παρακολούθηση
Χαμηλού βαθμού αλλοιώσεις μπορεί να παρακολουθούνται.
LLETZ / LEEP
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αφαίρεση υψηλού βαθμού αλλοίωσης της ζώνης μετάπτωσης.
Κωνοειδής εκτομή
Χρησιμοποιείται σε επιλεγμένες περιπτώσεις όταν χρειάζεται διαφορετική ή βαθύτερη εκτομή.
Έχει νόημα το εμβόλιο αν έχω ήδη HPV 16 ή HPV 18;
Μπορεί να έχει.
Το εμβόλιο δεν θεραπεύει τον τύπο HPV που ήδη υπάρχει, αλλά μπορεί να προσφέρει προστασία από άλλους τύπους που περιλαμβάνονται στο εμβόλιο και στους οποίους η γυναίκα δεν έχει εκτεθεί.
Προστατεύει το εμβόλιο από HPV 16 και 18;
Ναι.
Τα σύγχρονα εμβόλια HPV περιλαμβάνουν προστασία έναντι των HPV 16 και HPV 18, οι οποίοι αποτελούν δύο από τους σημαντικότερους ογκογόνους τύπους.
Αν έχω κάνει το εμβόλιο χρειάζομαι screening;
Ναι.
Το εμβόλιο μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο, αλλά δεν προστατεύει απέναντι σε όλους τους ογκογόνους τύπους HPV.
Ο προληπτικός έλεγχος πρέπει να συνεχίζεται σύμφωνα με τις ισχύουσες οδηγίες.
Χρειάζεται να εξεταστεί ο σύντροφός μου;
Συνήθως όχι.
Δεν υπάρχει καθιερωμένο screening HPV για ασυμπτωματικούς άνδρες αντίστοιχο με τον τραχηλικό έλεγχο των γυναικών.
Οι σεξουαλικοί σύντροφοι συχνά έχουν ήδη εκτεθεί στον ίδιο HPV.
Σημαίνει ότι η λοίμωξη είναι πρόσφατη;
Όχι.
Ο HPV μπορεί να παραμένει μη ανιχνεύσιμος ή σε λανθάνουσα κατάσταση για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Δεν αποτελεί απόδειξη πρόσφατης απιστίας.
Μπορώ να συνεχίσω τη σεξουαλική μου ζωή;
Ναι.
Ένα θετικό HPV test δεν αποτελεί λόγο διακοπής της σεξουαλικής δραστηριότητας.
Η χρήση προφυλακτικού μπορεί να μειώσει τη μετάδοση, αλλά δεν προσφέρει πλήρη προστασία.
Προστατεύει το προφυλακτικό;
Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης, αλλά δεν τον μηδενίζει.
Ο HPV μεταδίδεται και από περιοχές του δέρματος που δεν καλύπτονται από το προφυλακτικό.
Τι ρόλο παίζει το κάπνισμα;
Το κάπνισμα σχετίζεται με μεγαλύτερη πιθανότητα επιμονής HPV και ανάπτυξης προκαρκινικών αλλοιώσεων.
Υπάρχουν βιταμίνες ή συμπληρώματα που «καθαρίζουν» τον HPV;
Δεν υπάρχει συμπλήρωμα που να έχει αποδειχθεί ότι εξαλείφει αξιόπιστα τον HPV 16 ή HPV 18.
Η γενική φροντίδα της υγείας έχει σημασία, αλλά δεν αντικαθιστά τον σωστό τραχηλικό έλεγχο.
Τι γίνεται στην εγκυμοσύνη;
Η παρουσία HPV 16 ή HPV 18 από μόνη της συνήθως δεν επηρεάζει την πορεία της εγκυμοσύνης.
Εάν υπάρχει ένδειξη, μπορεί να πραγματοποιηθεί κολποσκόπηση κατά την εγκυμοσύνη.
Οι προκαρκινικές αλλοιώσεις συνήθως παρακολουθούνται και η θεραπεία τους αναβάλλεται για μετά τον τοκετό, εκτός αν υπάρχει υποψία διηθητικής νόσου.
Επηρεάζει τη γονιμότητα;
Η απλή παρουσία HPV 16 ή HPV 18 δεν αποτελεί συνήθως αιτία υπογονιμότητας.
Οι περισσότερες γυναίκες μπορούν να συλλάβουν και να έχουν φυσιολογική εγκυμοσύνη.
Μπορεί να βρεθεί μετά την εμμηνόπαυση;
Ναι.
Ο HPV μπορεί να ανιχνευθεί και σε μεγαλύτερες ηλικίες είτε από νέα έκθεση είτε από επανενεργοποίηση παλαιότερης λοίμωξης.
Τι παρακολούθηση χρειάζεται;
Η παρακολούθηση εξατομικεύεται ανάλογα με:
Τον γονότυπο
Η παρουσία HPV 16 ή 18 έχει ιδιαίτερη βαρύτητα.
Το Pap test
Φυσιολογική και παθολογική κυτταρολογία οδηγούν σε διαφορετικό σχεδιασμό.
Την κολποσκόπηση
Τα ευρήματα της κολποσκόπησης και τυχόν βιοψίας καθορίζουν τα επόμενα βήματα.
Το προηγούμενο ιστορικό
Προηγούμενο CIN, LLETZ ή επίμονη HPV λοίμωξη επηρεάζουν το πρόγραμμα παρακολούθησης.
Πότε χρειάζεται γυναικολογική αξιολόγηση;
Νέο θετικό HPV 16 ή HPV 18
Χρειάζεται αξιολόγηση του πλήρους αποτελέσματος και του κατάλληλου επόμενου βήματος.
Παθολογικό Pap test
Η κυτταρολογική εικόνα βοηθά στην εκτίμηση του κινδύνου.
Επίμονη HPV λοίμωξη
Επαναλαμβανόμενη θετικότητα χρειάζεται οργανωμένη παρακολούθηση.
Ιστορικό CIN
Χρειάζεται διαφορετικό follow-up από το screening ρουτίνας.
Οι HPV 16 και HPV 18 είναι δύο από τους σημαντικότερους τύπους HPV υψηλού κινδύνου. Ένα θετικό αποτέλεσμα δεν σημαίνει καρκίνο και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχουν ήδη προκαρκινικές αλλοιώσεις. Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι η επίμονη λοίμωξη και ο συνδυασμός του HPV αποτελέσματος με το Pap test, την κολποσκόπηση και το προηγούμενο ιστορικό. Όταν υπάρχουν προκαρκινικές αλλοιώσεις, μπορούν συνήθως να εντοπιστούν και να αντιμετωπιστούν πολύ πριν εξελιχθούν σε καρκίνο. Ο εμβολιασμός HPV, η διακοπή καπνίσματος και ο σωστός προληπτικός έλεγχος αποτελούν τα σημαντικότερα μέτρα πρόληψης.