Επαναλαμβανόμενες Αποβολές
Όταν έχουν συμβεί δύο ή περισσότερες απώλειες εγκυμοσύνης, μπορεί να είναι χρήσιμη μία οργανωμένη και εξατομικευμένη διερεύνηση. Στόχος είναι να αναγνωριστούν παράγοντες που μπορεί να επηρεάζουν την έκβαση μιας επόμενης εγκυμοσύνης και να αποφευχθούν εξετάσεις ή θεραπείες χωρίς πραγματική ένδειξη.
Τι εννοούμε με τον όρο επαναλαμβανόμενες αποβολές;
Οι διεθνείς οργανισμοί δεν χρησιμοποιούν όλοι ακριβώς τον ίδιο αριθμητικό ορισμό. Στην πράξη, μετά από δύο απώλειες μπορεί ήδη να είναι λογικό να συζητηθεί εξατομικευμένη αξιολόγηση, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν πρόσθετοι παράγοντες κινδύνου.
Η ανάγκη για διερεύνηση εξαρτάται επίσης από την ηλικία, την εβδομάδα κατά την οποία συνέβησαν οι απώλειες, το ιστορικό προηγούμενων φυσιολογικών κυήσεων και τα χαρακτηριστικά κάθε περιστατικού.
Ποιες μπορεί να είναι οι αιτίες;
Δεν υπάρχει μία μοναδική αιτία επαναλαμβανόμενων αποβολών. Σε ορισμένες γυναίκες εντοπίζεται συγκεκριμένος παράγοντας, ενώ σε άλλες η διερεύνηση παραμένει φυσιολογική.
Ο ρόλος των χρωμοσωμικών ανωμαλιών
Πολλές πρώιμες αποβολές συμβαίνουν επειδή το έμβρυο έχει τυχαία ανώμαλο αριθμό χρωμοσωμάτων.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ένας από τους δύο γονείς έχει γενετικό πρόβλημα. Στις περισσότερες περιπτώσεις η χρωμοσωμική ανωμαλία προκύπτει τυχαία κατά τη δημιουργία του ωαρίου ή του εμβρύου.
Γιατί έχει σημασία η ηλικία;
Η πιθανότητα χρωμοσωμικών ανωμαλιών στα ωάρια αυξάνεται με την ηλικία της γυναίκας και επομένως αυξάνεται επίσης ο κίνδυνος αποβολής.
Για τον λόγο αυτό η ηλικία αποτελεί βασικό μέρος της συμβουλευτικής και της εκτίμησης της πιθανότητας επιτυχούς επόμενης εγκυμοσύνης.
Πώς γίνεται η διερεύνηση;
Η διερεύνηση πρέπει να είναι στοχευμένη και να βασίζεται στις εξετάσεις για τις οποίες υπάρχει πραγματική κλινική χρησιμότητα.
Χρειάζεται έλεγχος των χρωμοσωμάτων των γονέων;
Καρυότυπος των γονέων δεν χρειάζεται απαραίτητα σε κάθε ζευγάρι. Μπορεί να συζητηθεί όταν το ιστορικό ή γενετικά ευρήματα δημιουργούν υποψία κληρονομούμενης χρωμοσωμικής αναδιάταξης.
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί επίσης να είναι χρήσιμη η γενετική ανάλυση υλικού από προηγούμενη ή μελλοντική αποβολή, ανάλογα με τις συνθήκες.
Χρειάζεται έλεγχος θρομβοφιλίας;
Ο εκτεταμένος έλεγχος για κληρονομική θρομβοφιλία δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας σε όλες τις γυναίκες με επαναλαμβανόμενες αποβολές.
Διαφορετική σημασία έχει το αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο, για το οποίο υπάρχει σαφέστερη συσχέτιση με επαναλαμβανόμενη απώλεια κύησης και συγκεκριμένη θεραπευτική αντιμετώπιση.
Χρειάζεται έλεγχος ανοσολογικών παραγόντων;
Πολλές ανοσολογικές εξετάσεις έχουν προταθεί για τις επαναλαμβανόμενες αποβολές, αλλά δεν έχουν όλες αποδεδειγμένη διαγνωστική ή θεραπευτική χρησιμότητα.
Για τον λόγο αυτό οι μη καθιερωμένες ανοσολογικές εξετάσεις και θεραπείες δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως ρουτίνα χωρίς σαφή επιστημονική τεκμηρίωση.
Χρειάζεται υστεροσκόπηση;
Η ανατομία της μήτρας πρέπει να αξιολογείται, αλλά η υστεροσκόπηση δεν είναι υποχρεωτικά η πρώτη εξέταση για όλες τις γυναίκες.
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί όταν υπάρχει υπερηχογραφική υποψία ενδομήτριας βλάβης ή όταν χρειάζεται άμεση αξιολόγηση και πιθανή θεραπεία της κοιλότητας της μήτρας.
Τι γίνεται αν βρεθεί αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο;
Όταν πληρούνται τα διαγνωστικά κριτήρια, υπάρχει ειδική θεραπευτική στρατηγική για την επόμενη εγκυμοσύνη.
Η θεραπεία εξατομικεύεται και συνήθως σχεδιάζεται ήδη πριν ή από τα πολύ πρώιμα στάδια της επόμενης κύησης.
Χρειάζεται προγεστερόνη;
Η προγεστερόνη δεν αποτελεί γενική θεραπεία για κάθε γυναίκα με ιστορικό επαναλαμβανόμενων αποβολών.
Μπορεί όμως να έχει ρόλο σε συγκεκριμένες κλινικές καταστάσεις της πρώιμης εγκυμοσύνης, ανάλογα με το ιστορικό και τα συμπτώματα.
Ασπιρίνη ή ηπαρίνη για όλες;
Όχι. Η εμπειρική χορήγηση ασπιρίνης ή ηπαρίνης σε όλες τις γυναίκες με ανεξήγητες επαναλαμβανόμενες αποβολές δεν υποστηρίζεται από τα δεδομένα.
Οι θεραπείες αυτές χρησιμοποιούνται όταν υπάρχει συγκεκριμένη ένδειξη, όπως το επιβεβαιωμένο αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο ή άλλη εξατομικευμένη ιατρική ένδειξη.
Τι γίνεται όταν όλες οι εξετάσεις είναι φυσιολογικές;
Αυτό είναι σχετικά συχνό. Σε ένα σημαντικό ποσοστό ζευγαριών δεν εντοπίζεται συγκεκριμένη αιτία παρά την οργανωμένη διερεύνηση.
Η απουσία διάγνωσης δεν σημαίνει ότι η επόμενη εγκυμοσύνη έχει κακή πρόγνωση. Αντίθετα, πολλές γυναίκες με ανεξήγητες επαναλαμβανόμενες αποβολές θα έχουν στη συνέχεια επιτυχή κύηση.
Χρειάζεται IVF;
Η εξωσωματική γονιμοποίηση δεν αποτελεί αυτόματα θεραπεία των επαναλαμβανόμενων αποβολών.
Μπορεί να έχει ένδειξη όταν συνυπάρχει υπογονιμότητα, συγκεκριμένος γενετικός παράγοντας ή άλλη σαφής αναπαραγωγική ένδειξη.
Τι ρόλο έχει ο προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος;
Ο προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος έχει συγκεκριμένες ενδείξεις και δεν αποτελεί γενική λύση για κάθε ζευγάρι με ανεξήγητες επαναλαμβανόμενες αποβολές.
Όταν υπάρχει γνωστή κληρονομική ή χρωμοσωμική διαταραχή, μπορεί να έχει ιδιαίτερη σημασία και χρειάζεται εξειδικευμένη γενετική συμβουλευτική.
Η επόμενη εγκυμοσύνη
Μετά από επαναλαμβανόμενες απώλειες, μία νέα εγκυμοσύνη μπορεί να συνοδεύεται από σημαντικό άγχος ακόμη και όταν όλες οι εξετάσεις είναι καθησυχαστικές.
Η έγκαιρη επικοινωνία, η υποστηρικτική παρακολούθηση και τα υπερηχογραφήματα στα κατάλληλα χρονικά σημεία μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό μέρος της φροντίδας.
Η συναισθηματική πλευρά
Η επαναλαμβανόμενη απώλεια εγκυμοσύνης μπορεί να είναι ιδιαίτερα δύσκολη ψυχολογικά και να επηρεάζει διαφορετικά κάθε γυναίκα και κάθε ζευγάρι.
Η συναισθηματική υποστήριξη αποτελεί μέρος της συνολικής φροντίδας και μπορεί να είναι εξίσου σημαντική με την ιατρική διερεύνηση.