Ύπνος, Διάθεση & Άγχος στην Εμμηνόπαυση

Γιατί μπορεί να αλλάξει ο ύπνος στην εμμηνόπαυση;

Οι διαταραχές ύπνου είναι συχνές κατά την περιεμμηνόπαυση και την εμμηνόπαυση. Μπορεί να υπάρχει δυσκολία στην έλευση του ύπνου, συχνές αφυπνίσεις ή πολύ πρωινό ξύπνημα.

Οι νυχτερινές εξάψεις αποτελούν σημαντική αιτία, αλλά δεν είναι η μοναδική. Οι ορμονικές μεταβολές, το άγχος, η διάθεση, η ηλικία και άλλες διαταραχές ύπνου μπορεί επίσης να συμβάλλουν.

Πώς μπορεί να εκδηλωθεί η διαταραχή του ύπνου;

Μπορεί η εμμηνόπαυση να επηρεάσει τη διάθεση;

Ναι. Κατά την περιεμμηνόπαυση ορισμένες γυναίκες παρουσιάζουν μεγαλύτερη συναισθηματική αστάθεια, ευερεθιστότητα, άγχος ή χαμηλή διάθεση.

Οι διακυμάνσεις των ορμονών μπορεί να συμμετέχουν, αλλά η εικόνα είναι συχνά πολυπαραγοντική. Οι εξάψεις, η χρόνια έλλειψη ύπνου, οι αλλαγές στην καθημερινότητα και προϋπάρχοντες ψυχολογικοί παράγοντες μπορεί επίσης να έχουν σημαντικό ρόλο.

Είναι η κατάθλιψη φυσιολογικό μέρος της εμμηνόπαυσης;

Όχι. Η εμμηνόπαυση δεν σημαίνει ότι μία γυναίκα πρέπει να εμφανίσει κατάθλιψη.

Ωστόσο, η περίοδος της περιεμμηνόπαυσης μπορεί να αποτελεί περίοδο αυξημένης ευαισθησίας σε συμπτώματα διάθεσης, ιδιαίτερα σε γυναίκες με προηγούμενο ιστορικό κατάθλιψης ή σημαντικών ορμονοεξαρτώμενων μεταβολών της διάθεσης.

Γιατί μπορεί να αυξηθεί το άγχος;

Μερικές γυναίκες αναφέρουν ότι αισθάνονται περισσότερο αγχωμένες ή ότι δυσκολεύονται να διαχειριστούν καταστάσεις που προηγουμένως αντιμετώπιζαν ευκολότερα.

Μπορεί επίσης να εμφανιστούν αίσθημα εσωτερικής έντασης, ταχυκαρδία, δυσκολία χαλάρωσης ή επεισόδια πανικού.

Επειδή παρόμοια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες, η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται συνολικά και όχι να θεωρείται αυτομάτως ότι όλα οφείλονται στην εμμηνόπαυση.

Τι είναι το «brain fog»;

Πολλές γυναίκες χρησιμοποιούν τον όρο «brain fog» για να περιγράψουν δυσκολία συγκέντρωσης, αφηρημάδα, δυσκολία εύρεσης μιας λέξης ή την αίσθηση ότι η σκέψη δεν είναι τόσο γρήγορη όσο παλαιότερα.

Τέτοιες γνωστικές ενοχλήσεις αναφέρονται συχνά κατά την περιεμμηνόπαυση και μπορεί να επηρεάζονται από τις ορμονικές μεταβολές, τον ύπνο, το άγχος και τις εξάψεις.

Μπορεί η HRT να βοηθήσει;

Όταν οι διαταραχές ύπνου σχετίζονται κυρίως με εξάψεις και νυχτερινές εφιδρώσεις, η ορμονική θεραπεία εμμηνόπαυσης μπορεί να προσφέρει σημαντική βελτίωση.

Σε ορισμένες γυναίκες κατά την περιεμμηνόπαυση μπορεί επίσης να υπάρχει βελτίωση της διάθεσης, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχουν αγγειοκινητικά συμπτώματα.

Η HRT όμως δεν πρέπει να θεωρείται θεραπεία για κάθε μορφή κατάθλιψης ή αγχώδους διαταραχής.

Υπάρχουν άλλες αποτελεσματικές θεραπείες;

Ναι. Η θεραπεία εξαρτάται από το κυρίαρχο σύμπτωμα και την υποκείμενη αιτία.

Τι μπορώ να κάνω για καλύτερο ύπνο;

Τι γίνεται αν ξυπνάω συνεχώς μέσα στη νύχτα;

Είναι σημαντικό να εντοπιστεί τι προκαλεί τις αφυπνίσεις. Αν οφείλονται σε εξάψεις, η αντιμετώπισή τους μπορεί να είναι το βασικό θεραπευτικό βήμα.

Αν όμως υπάρχει επίμονη αϋπνία χωρίς εξάψεις, μπορεί να χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση.

Μήπως υπάρχει υπνική άπνοια;

Η υπνική άπνοια δεν αφορά μόνο τους άνδρες. Ο κίνδυνος αυξάνεται στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση και τα συμπτώματα δεν είναι πάντοτε χαρακτηριστικά.

Έντονο ροχαλητό, παύσεις της αναπνοής στον ύπνο, πρωινοί πονοκέφαλοι, υπερβολική κόπωση ή υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας χρειάζονται αξιολόγηση.

Μπορεί να επηρεαστεί η εργασία και η καθημερινότητα;

Ναι. Ο συνδυασμός ανεπαρκούς ύπνου, εξάψεων, κόπωσης, άγχους και δυσκολίας συγκέντρωσης μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την επαγγελματική και προσωπική καθημερινότητα.

Η επίδραση αυτή είναι πραγματική και αποτελεί επαρκή λόγο για να αναζητηθεί αποτελεσματική αντιμετώπιση.

Χρειάζονται εξετάσεις;

Δεν χρειάζεται κάθε γυναίκα εργαστηριακό έλεγχο. Η διερεύνηση καθορίζεται από τα συμπτώματα και το ιατρικό ιστορικό.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειάζεται έλεγχος για θυρεοειδική δυσλειτουργία, αναιμία, διαταραχές ύπνου ή άλλες καταστάσεις που μπορεί να προκαλούν παρόμοια συμπτώματα.

Πότε πρέπει να ζητήσω βοήθεια;

Δεν χρειάζεται να περιμένετε μέχρι τα συμπτώματα να γίνουν σοβαρά.

Όταν ο ύπνος, το άγχος ή οι μεταβολές της διάθεσης επηρεάζουν την εργασία, τις σχέσεις, τη σεξουαλική ζωή ή γενικότερα την καθημερινότητα, αξίζει να γίνει μία ολοκληρωμένη αξιολόγηση.

Η θεραπεία πρέπει να είναι εξατομικευμένη

Δύο γυναίκες με παρόμοια συμπτώματα μπορεί να χρειάζονται εντελώς διαφορετική αντιμετώπιση.

Σε μία γυναίκα το κύριο πρόβλημα μπορεί να είναι οι νυχτερινές εξάψεις, σε άλλη η χρόνια αϋπνία και σε άλλη μία πραγματική αγχώδης ή καταθλιπτική διαταραχή.

Η αναγνώριση του βασικού προβλήματος είναι απαραίτητη για να επιλεγεί η σωστή θεραπεία.