ΧΟΛΑΡΓΟΣ 📍
Φανερωμένης 5 & Αγαμέμνονος 13, 15561
Τηλ.: 210 65 65 550 - Κιν.: 6944 770 530
Τρίτη & Παρασκευή 15:00 - 21:00
ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ • ΩΟΘΗΚΕΣ & ΟΡΜΟΝΕΣ

Διαταραχές Ωορρηξίας

Οι διαταραχές ωορρηξίας εμφανίζονται όταν η ωοθήκη δεν απελευθερώνει ωάριο τακτικά ή όταν η ωορρηξία δεν συμβαίνει καθόλου. Μπορεί να προκαλέσουν ακανόνιστη περίοδο, μεγάλες καθυστερήσεις, αμηνόρροια ή δυσκολία σύλληψης. Η αιτία μπορεί να είναι ορμονική, μεταβολική, σχετιζόμενη με το βάρος, το στρες, τον θυρεοειδή, την προλακτίνη ή το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών.

Τι είναι η ωορρηξία;

Η ωορρηξία είναι η απελευθέρωση ενός ώριμου ωαρίου από την ωοθήκη.

Σε έναν φυσιολογικό κύκλο, η ωορρηξία συμβαίνει συνήθως μία φορά και ακολουθείται από παραγωγή προγεστερόνης από το ωχρό σωμάτιο.

Η ωορρηξία δεν συμβαίνει απαραίτητα τη 14η ημέρα.
Η χρονική στιγμή εξαρτάται από τη συνολική διάρκεια του κύκλου και μπορεί να διαφέρει από γυναίκα σε γυναίκα και από κύκλο σε κύκλο.

Τι σημαίνει διαταραχή ωορρηξίας;

Υπάρχει διαταραχή ωορρηξίας όταν η απελευθέρωση ωαρίου είναι αραιή, απρόβλεπτη ή απουσιάζει.

Ολιγοωορρηξία

Η ωορρηξία συμβαίνει, αλλά όχι τακτικά.

Ανωορρηξία

Δεν πραγματοποιείται ωορρηξία σε έναν ή περισσότερους κύκλους.

Πώς μπορεί να καταλάβω ότι δεν γίνεται τακτικά ωορρηξία;

Ακανόνιστη περίοδος

Μεγάλες διαφορές στη διάρκεια των κύκλων μπορεί να υποδηλώνουν ακανόνιστη ωορρηξία.

Μεγάλες καθυστερήσεις

Περίοδοι που απέχουν πολλές εβδομάδες ή μήνες μπορεί να σχετίζονται με ανωορρηξία.

Αμηνόρροια

Η παρατεταμένη απουσία περιόδου είναι συχνά ένδειξη ότι δεν υπάρχει φυσιολογική ωορρηξία.

Δυσκολία σύλληψης

Η απουσία ή η σπάνια ωορρηξία μειώνει τις διαθέσιμες ευκαιρίες για φυσική σύλληψη.

Τακτική περίοδος κάνει την τακτική ωορρηξία πιο πιθανή, αλλά δεν την επιβεβαιώνει απόλυτα.

Ποιες είναι οι συχνότερες αιτίες;

PCOS

Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες χρόνιας διαταραχής ωορρηξίας.

Θυρεοειδής

Τόσο ο υποθυρεοειδισμός όσο και ο υπερθυρεοειδισμός μπορούν να επηρεάσουν την ωορρηξία.

Αυξημένη προλακτίνη

Η υπερπρολακτιναιμία μπορεί να καταστείλει τον ορμονικό άξονα που ελέγχει την ωορρηξία.

Χαμηλό βάρος

Ανεπαρκής ενεργειακή πρόσληψη ή πολύ χαμηλό σωματικό βάρος μπορεί να διακόψουν την ωορρηξία.

Σημαντική αύξηση βάρους

Μπορεί να σχετίζεται με αντίσταση στην ινσουλίνη και διαταραχές ωορρηξίας σε ορισμένες γυναίκες.

Έντονη άσκηση

Η πολύ έντονη άσκηση σε συνδυασμό με χαμηλή ενεργειακή διαθεσιμότητα μπορεί να καταστείλει την ωορρηξία.

Μπορεί να φταίει το στρες;

Ναι. Το έντονο ή παρατεταμένο στρες μπορεί να επηρεάσει τον υποθάλαμο και να μειώσει τα ορμονικά σήματα που είναι απαραίτητα για φυσιολογική ωορρηξία.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε καθυστερήσεις, αραιούς κύκλους ή προσωρινή αμηνόρροια.

Επίμονες διαταραχές του κύκλου δεν πρέπει να αποδίδονται αυτόματα μόνο στο στρες χωρίς κατάλληλη αξιολόγηση.

Τι σχέση έχει το PCOS;

Στο PCOS η ανάπτυξη των ωοθυλακίων μπορεί να διαταράσσεται, με αποτέλεσμα η ωορρηξία να συμβαίνει αραιά ή καθόλου.

Ακανόνιστες περίοδοι

Οι κύκλοι μπορεί να είναι πολύ μεγάλοι ή απρόβλεπτοι.

Αυξημένα ανδρογόνα

Μπορεί να υπάρχουν ακμή, αυξημένη τριχοφυΐα ή εργαστηριακά αυξημένα ανδρογόνα.

Πολυκυστική μορφολογία

Μπορεί να συνυπάρχει χαρακτηριστική υπερηχογραφική εικόνα, αλλά δεν είναι απαραίτητη σε όλες τις περιπτώσεις.

Η διαταραχή ωορρηξίας μπορεί να υπάρχει χωρίς πολυκυστική μορφολογία και πολυκυστική μορφολογία μπορεί να υπάρχει χωρίς διαταραχή ωορρηξίας.

Τι είναι η λειτουργική υποθαλαμική διαταραχή ωορρηξίας;

Σε ορισμένες γυναίκες ο εγκέφαλος μειώνει προσωρινά την έκκριση των ορμονών που ενεργοποιούν την ωοθήκη.

Συχνές αιτίες είναι:

Χαμηλή ενεργειακή πρόσληψη

Ο οργανισμός μπορεί να περιορίσει την αναπαραγωγική λειτουργία όταν δεν υπάρχει αρκετή διαθέσιμη ενέργεια.

Απότομη απώλεια βάρους

Μπορεί να οδηγήσει σε ακανόνιστη ωορρηξία ή αμηνόρροια.

Υπερβολική άσκηση

Ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με ανεπαρκή διατροφή.

Ψυχολογικό στρες

Μπορεί να επηρεάσει τον άξονα υποθαλάμου–υπόφυσης–ωοθηκών.

Τι σχέση έχει ο θυρεοειδής;

Οι θυρεοειδικές ορμόνες επηρεάζουν τον εμμηνορρυσιακό κύκλο και την ωορρηξία.

Για αυτό η TSH μπορεί να περιλαμβάνεται στη διερεύνηση όταν οι κύκλοι είναι ακανόνιστοι ή υπάρχει αμηνόρροια.

Τι σχέση έχει η προλακτίνη;

Η αυξημένη προλακτίνη μπορεί να μειώσει την έκκριση των ορμονών που ελέγχουν την ωορρηξία.

Ακανόνιστη περίοδος

Μπορεί να εμφανιστούν αραιοί κύκλοι ή αμηνόρροια.

Γαλακτόρροια

Μπορεί να υπάρχει έκκριση γάλακτος από τον μαστό χωρίς εγκυμοσύνη ή θηλασμό.

Έχει σημασία η ηλικία;

Ναι. Η συχνότητα και η αιτία των διαταραχών ωορρηξίας μεταβάλλονται με την ηλικία.

Εφηβεία

Τα πρώτα χρόνια μετά την εμμηναρχή μπορεί να υπάρχουν συχνότερα ανωορρηκτικοί κύκλοι.

Αναπαραγωγική ηλικία

PCOS, θυρεοειδικές διαταραχές, υπερπρολακτιναιμία και υποθαλαμικοί παράγοντες είναι συχνές αιτίες.

Περιεμμηνόπαυση

Καθώς μειώνεται η ωοθηκική λειτουργία, οι ωορρηξίες γίνονται περισσότερο ακανόνιστες.

Πώς γίνεται η διερεύνηση;

Η διερεύνηση εξαρτάται από την ηλικία, το πρότυπο του κύκλου, τα συμπτώματα και το αν υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης.

Ιστορικό κύκλου

Καταγράφονται η διάρκεια των κύκλων, οι καθυστερήσεις και τυχόν περίοδοι αμηνόρροιας.

Κλινική εξέταση

Αξιολογούνται σημεία υπερανδρογονισμού, μεταβολές βάρους και άλλα κλινικά στοιχεία.

Ορμονικός έλεγχος

Επιλέγεται ανάλογα με την πιθανή αιτία.

Διακολπικό υπερηχογράφημα

Αξιολογούνται οι ωοθήκες, το ενδομήτριο και η ανατομία της μήτρας.

Ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειαστούν;

β-hCG

Για αποκλεισμό εγκυμοσύνης όταν υπάρχει καθυστέρηση ή αμηνόρροια.

TSH

Για αξιολόγηση της λειτουργίας του θυρεοειδούς.

Προλακτίνη

Μπορεί να χρειάζεται σε αραιούς κύκλους, αμηνόρροια ή γαλακτόρροια.

Ανδρογόνα

Χρήσιμα όταν υπάρχει υποψία υπερανδρογονισμού ή PCOS.

FSH / οιστραδιόλη

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε επιλεγμένες περιπτώσεις για αξιολόγηση της ωοθηκικής λειτουργίας.

Μπορεί να επιβεβαιωθεί αν έγινε ωορρηξία;

Ναι. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να μετρηθεί η προγεστερόνη στη δεύτερη φάση του κύκλου.

Η εξέταση πρέπει να χρονίζεται σε σχέση με την αναμενόμενη ωορρηξία και όχι υποχρεωτικά σε μία σταθερή ημέρα για όλες τις γυναίκες.

Η λεγόμενη «προγεστερόνη 21ης ημέρας» έχει νόημα μόνο σε κύκλο περίπου 28 ημερών.
Σε μεγαλύτερους ή μικρότερους κύκλους η σωστή ημέρα μέτρησης είναι διαφορετική.

Μπορεί το υπερηχογράφημα να δείξει αν γίνεται ωορρηξία;

Ναι, όταν γίνεται σειριακή παρακολούθηση του κύκλου.

Ανάπτυξη ωοθυλακίου

Μπορεί να παρακολουθηθεί η αύξηση ενός κυρίαρχου ωοθυλακίου.

Ρήξη ωοθυλακίου

Μετά την ωορρηξία μπορεί να παρατηρηθεί μεταβολή ή εξαφάνιση του κυρίαρχου ωοθυλακίου.

Ωχρό σωμάτιο

Η παρουσία του μετά την ωορρηξία υποστηρίζει ότι έχει συμβεί ωοθυλακιορρηξία.

Ελεύθερο υγρό

Μικρή ποσότητα υγρού πίσω από τη μήτρα μπορεί να εμφανιστεί μετά την ωορρηξία.

Τι γίνεται με τα τεστ ωορρηξίας στο σπίτι;

Τα τεστ ούρων ανιχνεύουν την αύξηση της LH που συνήθως προηγείται της ωορρηξίας.

Μπορούν να είναι χρήσιμα σε γυναίκες με σχετικά προβλέψιμους κύκλους.

Ένα θετικό τεστ LH δεν αποδεικνύει απόλυτα ότι τελικά πραγματοποιήθηκε ωορρηξία.
Σε ορισμένες γυναίκες με PCOS μπορεί επίσης να είναι πιο δύσκολη η ερμηνεία τους.

Πώς επηρεάζουν τη γονιμότητα;

Χωρίς ωορρηξία δεν υπάρχει διαθέσιμο ωάριο για γονιμοποίηση.

Όταν η ωορρηξία συμβαίνει μόνο περιστασιακά, υπάρχουν λιγότερες ευκαιρίες για φυσική σύλληψη μέσα στο έτος.

Διαταραχή ωορρηξίας δεν σημαίνει ότι μία γυναίκα δεν μπορεί να μείνει έγκυος.
Σε πολλές περιπτώσεις η αιτία μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά.

Γιατί έχει σημασία για το ενδομήτριο;

Όταν δεν συμβαίνει ωορρηξία, δεν υπάρχει η φυσιολογική παραγωγή προγεστερόνης από το ωχρό σωμάτιο.

Εάν αυτό συνεχίζεται για μεγάλα χρονικά διαστήματα, το ενδομήτριο μπορεί να εκτίθεται σε παρατεταμένη οιστρογονική δράση.

Η χρόνια ανωορρηξία δεν αφορά μόνο τη γονιμότητα.
Σε γυναίκες με πολύ αραιές περιόδους μπορεί να χρειάζεται θεραπεία για την προστασία του ενδομητρίου.

Πώς αντιμετωπίζονται οι διαταραχές ωορρηξίας;

Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία και από το αν υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης.

Αντιμετώπιση της αιτίας

Θυρεοειδικές διαταραχές, υπερπρολακτιναιμία και άλλες ορμονικές αιτίες αντιμετωπίζονται στοχευμένα.

Αποκατάσταση ενεργειακής ισορροπίας

Σε λειτουργική υποθαλαμική διαταραχή μπορεί να χρειάζεται καλύτερη διατροφή, προσαρμογή άσκησης και αποκατάσταση βάρους.

Ρύθμιση κύκλου

Όταν δεν επιδιώκεται εγκυμοσύνη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ορμονική θεραπεία για έλεγχο της αιμορραγίας και προστασία του ενδομητρίου.

Πρόκληση ωορρηξίας

Όταν υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης και ανωορρηξία, μπορεί να χρειάζεται ειδική θεραπεία για πρόκληση ωορρηξίας.

Τι είναι η πρόκληση ωορρηξίας;

Είναι θεραπεία που χρησιμοποιείται για να βοηθήσει την ανάπτυξη ενός ωοθυλακίου και την πραγματοποίηση ωορρηξίας σε γυναίκες που δεν ωορρηκτούν τακτικά.

Η επιλογή της θεραπείας εξαρτάται από την αιτία.

Η πρόκληση ωορρηξίας πρέπει να γίνεται με σωστή διάγνωση και παρακολούθηση.
Δεν είναι απλώς «ένα φάρμακο για να έρθει ωορρηξία».

Τι γίνεται όταν η αιτία είναι PCOS και υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης;

Σε γυναίκες με PCOS και ανωορρηξία υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπείες πρόκλησης ωορρηξίας.

Η επιλογή εξαρτάται από το ιστορικό, την ηλικία, το βάρος, τη διάρκεια υπογονιμότητας και άλλους παράγοντες.

Το αντισυλληπτικό χάπι θεραπεύει την ανωορρηξία;

Όχι.

Το αντισυλληπτικό χάπι καταστέλλει την ωορρηξία όσο χρησιμοποιείται και μπορεί να προσφέρει ελεγχόμενη αιμορραγία και προστασία του ενδομητρίου.

Το χάπι μπορεί να αντιμετωπίζει συμπτώματα και να ρυθμίζει την αιμορραγία, αλλά δεν «διορθώνει» την ωορρηξία όσο λαμβάνεται.

Πότε χρειάζεται γυναικολογική αξιολόγηση;

Περίοδοι που απέχουν πολλές εβδομάδες

Μπορεί να υπάρχει αραιή ωορρηξία ή χρόνια ανωορρηξία.

Αμηνόρροια

Η απουσία περιόδου για παρατεταμένο διάστημα χρειάζεται διερεύνηση.

Αυξημένη τριχοφυΐα ή ακμή

Μπορεί να υποδηλώνουν υπερανδρογονισμό και πιθανό PCOS.

Γαλακτόρροια

Μπορεί να σχετίζεται με αυξημένη προλακτίνη.

Σημαντική αλλαγή βάρους

Μπορεί να σχετίζεται με μεταβολή της ωορρηκτικής λειτουργίας.

Δυσκολία σύλληψης

Οι ακανόνιστοι κύκλοι μπορεί να υποδηλώνουν μειωμένη συχνότητα ωορρηξίας.

Με λίγα λόγια
Οι διαταραχές ωορρηξίας είναι μία από τις συχνότερες αιτίες ακανόνιστης περιόδου και γυναικείας υπογονιμότητας. Μπορεί να σχετίζονται με PCOS, διαταραχές θυρεοειδούς, αυξημένη προλακτίνη, χαμηλή ενεργειακή πρόσληψη, έντονη άσκηση, μεταβολές βάρους ή άλλες ορμονικές αιτίες. Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό του κύκλου, στο υπερηχογράφημα και σε επιλεγμένες ορμονικές εξετάσεις. Η θεραπεία εξατομικεύεται ανάλογα με την αιτία και το αν η γυναίκα επιθυμεί εγκυμοσύνη, ενώ η χρόνια ανωορρηξία χρειάζεται σωστή διαχείριση και για την προστασία του ενδομητρίου.