PCOS & Γονιμότητα
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS) είναι μία από τις συχνότερες αιτίες διαταραχής της ωορρηξίας. Μπορεί να επηρεάζει τη συχνότητα των κύκλων και την επίτευξη εγκυμοσύνης, αλλά υπάρχουν αποτελεσματικές επιλογές αντιμετώπισης.
Πώς επηρεάζει το PCOS τη γονιμότητα;
Σε πολλές γυναίκες με PCOS η ωορρηξία δεν πραγματοποιείται τακτικά ή μπορεί να απουσιάζει για ορισμένους κύκλους.
Αυτό σημαίνει λιγότερες ευκαιρίες για φυσική σύλληψη, όχι απαραίτητα ότι η εγκυμοσύνη είναι αδύνατη.
Πολυκυστικές ωοθήκες σημαίνει πάντα PCOS;
Όχι. Η πολυκυστική μορφολογία των ωοθηκών στο υπερηχογράφημα δεν αρκεί από μόνη της για τη διάγνωση του συνδρόμου.
Η διάγνωση βασίζεται στη συνολική εικόνα: στον κύκλο, στα σημεία ή συμπτώματα αυξημένων ανδρογόνων και στην υπερηχογραφική ή ορμονική αξιολόγηση.
Πότε μπορεί να επηρεάζεται η ωορρηξία;
Χρειάζεται να ελεγχθεί μόνο η ωορρηξία;
Όχι. Εάν υπάρχει δυσκολία σύλληψης, η διερεύνηση πρέπει να αξιολογεί τη συνολική γονιμότητα του ζευγαριού.
Τι ρόλο παίζει το σωματικό βάρος;
Σε ορισμένες γυναίκες με PCOS, η αυξημένη αντίσταση στην ινσουλίνη και το αυξημένο σωματικό βάρος μπορεί να επηρεάζουν την ωορρηξία και τη μεταβολική υγεία.
Όταν υπάρχει αυξημένο βάρος, ακόμη και μέτρια βελτίωση του τρόπου ζωής μπορεί σε ορισμένες γυναίκες να βοηθήσει στην επαναφορά πιο τακτικής ωορρηξίας.
Πώς παρακολουθείται η ωορρηξία;
Η παρακολούθηση μπορεί να γίνει με βάση τον κύκλο, με διακολπικό υπερηχογράφημα και, όταν χρειάζεται, με ορμονικό έλεγχο.
Τα οικιακά τεστ LH μπορεί να είναι χρήσιμα σε κάποιες γυναίκες, αλλά στο PCOS μπορεί να είναι πιο δύσκολα στην ερμηνεία λόγω διακυμάνσεων των ορμονών.
Πρόκληση ωορρηξίας
Όταν η ωορρηξία είναι αραιή ή απουσιάζει, μπορεί να χρησιμοποιηθεί φαρμακευτική θεραπεία για την πρόκληση ωορρηξίας.
Η επιλογή θεραπείας εξαρτάται από την ηλικία, το ιστορικό, το σωματικό βάρος, προηγούμενες θεραπείες και άλλους παράγοντες γονιμότητας.
Τι ρόλο έχει η μετφορμίνη;
Η μετφορμίνη μπορεί να έχει ρόλο σε επιλεγμένες γυναίκες με PCOS, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν μεταβολικοί παράγοντες ή συγκεκριμένες ενδείξεις.
Δεν αποτελεί όμως αυτόματα την καλύτερη ή μοναδική θεραπεία υπογονιμότητας για κάθε γυναίκα με PCOS.
Γιατί χρειάζεται υπερηχογραφική παρακολούθηση;
Σε κύκλους πρόκλησης ωορρηξίας, το υπερηχογράφημα βοηθά στην εκτίμηση του αριθμού και του μεγέθους των ωοθυλακίων.
Αυτό είναι σημαντικό ώστε να επιτευχθεί αποτελεσματική ωορρηξία χωρίς να αυξάνεται υπερβολικά ο κίνδυνος πολύδυμης κύησης.
PCOS και AMH
Πολλές γυναίκες με PCOS έχουν αυξημένη AMH, επειδή οι ωοθήκες περιέχουν μεγάλο αριθμό μικρών ωοθυλακίων.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα μεγαλύτερη γονιμότητα ή καλύτερη ποιότητα ωαρίων.
PCOS και IVF
Οι γυναίκες με PCOS συχνά έχουν καλή αριθμητική ανταπόκριση στη διέγερση των ωοθηκών.
Παράλληλα μπορεί να έχουν αυξημένο κίνδυνο υπερβολικής ωοθηκικής ανταπόκρισης, γι’ αυτό τα σύγχρονα πρωτόκολλα εξατομικεύονται ώστε να μειώνεται ο κίνδυνος συνδρόμου υπερδιέγερσης ωοθηκών.
Μπορεί μία γυναίκα με PCOS να μείνει έγκυος φυσικά;
Ναι. Πολλές γυναίκες με PCOS συλλαμβάνουν χωρίς θεραπεία, ιδιαίτερα όταν έχουν τακτική ωορρηξία.
Ακόμη και όταν υπάρχει ανωορρηξία, η πρόγνωση είναι συχνά καλή επειδή υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπείες για την πρόκληση ωορρηξίας.
Υπάρχουν αυξημένοι κίνδυνοι στην εγκυμοσύνη;
Το PCOS μπορεί να συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα ορισμένων μεταβολικών και μαιευτικών επιπλοκών, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχουν παχυσαρκία ή μεταβολικοί παράγοντες.
Για τον λόγο αυτό η προετοιμασία πριν από την εγκυμοσύνη και η σωστή μαιευτική παρακολούθηση έχουν ιδιαίτερη σημασία.
Πότε πρέπει να προχωρήσουμε σε πιο σύνθετη θεραπεία;
Η απόφαση δεν βασίζεται μόνο στο αν υπάρχει PCOS. Λαμβάνονται υπόψη η ηλικία, η διάρκεια των προσπαθειών, η ανταπόκριση στην πρόκληση ωορρηξίας, το σπέρμα, οι σάλπιγγες και άλλοι παράγοντες.
Η επανάληψη μιας θεραπείας με πολύ μικρή πιθανότητα επιτυχίας μπορεί να οδηγήσει σε άσκοπη απώλεια χρόνου, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερη αναπαραγωγική ηλικία.