ΧΟΛΑΡΓΟΣ 📍
Φανερωμένης 5 & Αγαμέμνονος 13, 15561
Τηλ.: 210 65 65 550 - Κιν.: 6944 770 530
Τρίτη & Παρασκευή 15:00 - 21:00
ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ • ΑΙΔΟΙΟ & ΚΟΛΠΟΣ

Έρπης Γεννητικών Οργάνων

Ο έρπης των γεννητικών οργάνων είναι μία συχνή σεξουαλικώς μεταδιδόμενη ιογενής λοίμωξη που προκαλείται από τον ιό Herpes Simplex Virus (HSV), κυρίως HSV-2 αλλά και HSV-1. Μπορεί να προκαλεί επώδυνες φυσαλίδες, μικρά έλκη, κάψιμο ή πόνο στην περιοχή των γεννητικών οργάνων, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η λοίμωξη μπορεί να είναι ήπια ή εντελώς ασυμπτωματική. Ο ιός παραμένει στον οργανισμό και μπορεί να επανενεργοποιείται κατά διαστήματα, αλλά οι υποτροπές συνήθως γίνονται ηπιότερες με τον χρόνο.

Τι είναι ο έρπης γεννητικών οργάνων;

Ο έρπης γεννητικών οργάνων προκαλείται από τον ιό Herpes Simplex Virus.

Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι:

HSV-1

Συνδέεται παραδοσιακά περισσότερο με έρπη στα χείλη, αλλά μπορεί να προκαλέσει και γεννητικό έρπη, ιδιαίτερα μέσω στοματικού σεξ.

HSV-2

Σχετίζεται περισσότερο με τον κλασικό γεννητικό έρπη και έχει μεγαλύτερη τάση για υποτροπές.

Ο γεννητικός έρπης δεν σημαίνει ότι υπάρχουν πάντα εμφανείς βλάβες.
Πολλοί άνθρωποι έχουν HSV χωρίς να το γνωρίζουν.

Πώς μεταδίδεται;

Ο HSV μεταδίδεται με άμεση επαφή δέρμα με δέρμα ή βλεννογόνο με βλεννογόνο.

Κολπική επαφή

Μπορεί να μεταδοθεί κατά τη σεξουαλική επαφή ακόμη και χωρίς εμφανείς βλάβες.

Στοματικό σεξ

Ο HSV-1 μπορεί να μεταδοθεί από στοματικό έρπη στα γεννητικά όργανα.

Πρωκτική επαφή

Μπορεί επίσης να μεταδοθεί με στενή επαφή στην περιοχή.

Ασυμπτωματική αποβολή του ιού

Ο ιός μπορεί να αποβάλλεται από το δέρμα ακόμη και όταν δεν υπάρχουν ορατές βλάβες.

Ποια συμπτώματα μπορεί να προκαλεί;

Φυσαλίδες

Μπορεί να εμφανιστούν μικρές επώδυνες φυσαλίδες στο αιδοίο, γύρω από τον κόλπο ή τον πρωκτό.

Έλκη

Οι φυσαλίδες μπορεί να ανοίξουν και να δημιουργήσουν μικρές επώδυνες πληγές.

Κάψιμο ή τσούξιμο

Μπορεί να προηγείται της εμφάνισης των βλαβών.

Πόνος στην ούρηση

Μπορεί να είναι έντονος όταν τα ούρα έρχονται σε επαφή με εξωτερικές βλάβες.

Διογκωμένοι λεμφαδένες

Μπορεί να εμφανιστούν ιδιαίτερα στο πρώτο επεισόδιο.

Πυρετός ή κακουχία

Μπορεί να συνυπάρχουν περισσότερο στο πρώτο επεισόδιο παρά στις υποτροπές.

Πώς είναι το πρώτο επεισόδιο;

Το πρώτο αναγνωρισμένο επεισόδιο μπορεί να είναι πιο έντονο από τις μελλοντικές υποτροπές.

Μπορεί να περιλαμβάνει:

Πολλαπλές βλάβες

Μπορεί να εμφανιστούν αρκετές φυσαλίδες ή έλκη.

Έντονο πόνο

Οι βλάβες μπορεί να κάνουν δύσκολη την ούρηση ή τη βάδιση.

Γενικά συμπτώματα

Πυρετός, κακουχία, μυαλγίες ή λεμφαδενοπάθεια μπορεί να συνυπάρχουν.

Γιατί υποτροπιάζει;

Μετά την αρχική λοίμωξη, ο HSV παραμένει σε λανθάνουσα κατάσταση στα νευρικά γάγγλια.

Κατά διαστήματα μπορεί να επανενεργοποιείται και να προκαλεί νέα συμπτώματα.

Ο HSV παραμένει στον οργανισμό, αλλά οι υποτροπές συνήθως γίνονται ηπιότερες και συντομότερες με τον χρόνο.

Τι μπορεί να πυροδοτήσει μία υποτροπή;

Δεν υπάρχει πάντα σαφής αιτία, αλλά σε ορισμένους ανθρώπους μπορεί να σχετίζεται με:

Στρες

Σωματικό ή ψυχολογικό στρες μπορεί να συμπίπτει με υποτροπές.

Άλλη λοίμωξη

Πυρετός ή γενική νόσηση μπορεί να λειτουργήσουν ως εκλυτικοί παράγοντες.

Έλλειψη ύπνου

Η έντονη κόπωση μπορεί να σχετίζεται με υποτροπές σε ορισμένες περιπτώσεις.

Τριβή ή σεξουαλική δραστηριότητα

Μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό της περιοχής και να συμπέσει με επανεμφάνιση συμπτωμάτων.

Υπάρχουν προειδοποιητικά συμπτώματα πριν εμφανιστούν οι βλάβες;

Ναι.

Ορισμένες γυναίκες αντιλαμβάνονται ένα πρόδρομο στάδιο πριν εμφανιστούν οι βλάβες.

Τσούξιμο

Μπορεί να εμφανιστεί στην ίδια περιοχή όπου αργότερα θα εμφανιστούν βλάβες.

Κνησμός

Μπορεί να προηγείται κατά ώρες.

Νευραλγικός πόνος

Ορισμένες γυναίκες αισθάνονται πόνο ή μυρμήγκιασμα στους γλουτούς ή στα κάτω άκρα.

Μπορεί να υπάρχει χωρίς συμπτώματα;

Ναι.

Πολλοί άνθρωποι με HSV δεν έχουν ποτέ τυπικές φυσαλίδες ή έχουν τόσο ήπια συμπτώματα ώστε να μην αναγνωρίζουν τη λοίμωξη.

Η απουσία εμφανών βλαβών δεν αποκλείει τη δυνατότητα μετάδοσης.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η καλύτερη διάγνωση γίνεται όταν υπάρχουν ενεργές βλάβες.

Κλινική εξέταση

Οι χαρακτηριστικές φυσαλίδες ή τα έλκη μπορεί να δημιουργούν ισχυρή υποψία.

PCR από τη βλάβη

Μπορεί να ανιχνεύσει με μεγάλη ευαισθησία HSV και να διαφοροποιήσει HSV-1 από HSV-2.

Ιολογική καλλιέργεια

Χρησιμοποιείται λιγότερο συχνά και έχει χαμηλότερη ευαισθησία, ιδιαίτερα όταν οι βλάβες επουλώνονται.

Ορολογικός έλεγχος

Μπορεί να έχει θέση σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, αλλά δεν είναι η καλύτερη εξέταση για κάθε ασυμπτωματικό άτομο.

Πότε είναι καλύτερο να ληφθεί δείγμα;

Ιδανικά όταν υπάρχουν φρέσκες φυσαλίδες ή νέα έλκη και πριν ολοκληρωθεί η επούλωση.

Όσο περισσότερο επουλώνεται η βλάβη, τόσο μειώνεται η πιθανότητα να ανιχνευθεί ο ιός στο δείγμα.

Μπορεί να φανεί σε εξέταση αίματος;

Υπάρχουν ειδικές εξετάσεις αντισωμάτων για HSV-1 και HSV-2.

Μπορούν να δείξουν προηγούμενη έκθεση, αλλά δεν μπορούν να προσδιορίσουν πού ακριβώς βρίσκεται η λοίμωξη ούτε πότε έγινε η μετάδοση.

Ένα θετικό αντίσωμα HSV-1 δεν σημαίνει απαραίτητα γεννητικό έρπη.
Μπορεί να σχετίζεται με παλαιότερο στοματικό έρπη.

Πώς αντιμετωπίζεται;

Η θεραπεία γίνεται με αντιικά φάρμακα.

Συχνά χρησιμοποιούνται φάρμακα όπως aciclovir ή valaciclovir, ανάλογα με την περίπτωση.

Τα αντιικά μειώνουν τη διάρκεια και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, αλλά δεν εξαλείφουν οριστικά τον HSV από τον οργανισμό.

Χρειάζεται θεραπεία στο πρώτο επεισόδιο;

Ναι, συνήθως συνιστάται αντιική θεραπεία, ιδιαίτερα όταν τα συμπτώματα είναι σημαντικά.

Η θεραπεία είναι περισσότερο αποτελεσματική όταν ξεκινήσει έγκαιρα.

Τι είναι η επεισοδιακή θεραπεία;

Σε γυναίκες που εμφανίζουν περιστασιακές υποτροπές, μπορεί να χορηγείται αντιική αγωγή μόνο όταν ξεκινά ένα νέο επεισόδιο.

Ιδανικά αρχίζει στο πρόδρομο στάδιο ή αμέσως μόλις εμφανιστούν οι πρώτες βλάβες.

Τι είναι η κατασταλτική θεραπεία;

Σε γυναίκες με συχνές ή ιδιαίτερα ενοχλητικές υποτροπές μπορεί να χρησιμοποιείται καθημερινή αντιική θεραπεία για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Μειώνει τις υποτροπές

Μπορεί να μειώσει σημαντικά τη συχνότητα των επεισοδίων.

Μειώνει την αποβολή του ιού

Μπορεί να μειώσει και την πιθανότητα μετάδοσης στον σύντροφο.

Εξατομικεύεται

Η ανάγκη μακροχρόνιας θεραπείας εξαρτάται από τη συχνότητα και την επιβάρυνση των συμπτωμάτων.

Τι μπορεί να βοηθήσει στον πόνο;

Αναλγητικά

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν όταν ενδείκνυται για τον έλεγχο του πόνου.

Χλιαρό νερό

Μπορεί να βοηθήσει στον ήπιο καθαρισμό και στην ανακούφιση της περιοχής.

Μείωση τριβής

Άνετα ρούχα και αποφυγή έντονης τριβής μπορεί να μειώσουν την ενόχληση.

Πότε πρέπει να αποφεύγεται η σεξουαλική επαφή;

Η σεξουαλική επαφή πρέπει να αποφεύγεται όταν υπάρχουν ενεργές φυσαλίδες, έλκη ή πρόδρομα συμπτώματα.

Κατά τη διάρκεια ενεργού επεισοδίου ο κίνδυνος μετάδοσης είναι αυξημένος.

Η αποχή κατά τη διάρκεια ενεργών βλαβών είναι ένα από τα σημαντικότερα μέτρα μείωσης της μετάδοσης.

Το προφυλακτικό προστατεύει;

Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης αλλά δεν τον μηδενίζει.

Ο HSV μπορεί να αποβάλλεται από δέρμα που δεν καλύπτεται από το προφυλακτικό.

Προφυλακτικό + αποφυγή επαφής σε ενεργό επεισόδιο + κατασταλτική θεραπεία όταν ενδείκνυται μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο μετάδοσης.

Χρειάζεται να εξεταστεί ο σύντροφος;

Εξαρτάται από το ιστορικό και από το αν υπάρχουν συμπτώματα.

Εάν υπάρχουν βλάβες, χρειάζεται κλινική αξιολόγηση και πιθανώς λήψη δείγματος.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να συζητηθεί τύπου-specific ορολογικός έλεγχος.

Σημαίνει ότι η λοίμωξη είναι πρόσφατη;

Όχι.

Ο HSV μπορεί να παραμένει στον οργανισμό για χρόνια πριν εμφανιστεί το πρώτο αναγνωρισμένο επεισόδιο.

Ένα πρώτο επεισόδιο τώρα δεν αποδεικνύει ότι η μόλυνση έγινε πρόσφατα.
Δεν μπορεί επομένως από μόνο του να χρησιμοποιηθεί ως απόδειξη πρόσφατης απιστίας.

Ποια είναι η διαφορά HSV-1 και HSV-2 στα γεννητικά όργανα;

Γεννητικός HSV-1

Συχνά σχετίζεται με στοματογεννητική μετάδοση και συνήθως υποτροπιάζει λιγότερο συχνά.

Γεννητικός HSV-2

Τείνει να προκαλεί συχνότερες υποτροπές και περισσότερη ασυμπτωματική αποβολή του ιού.

Τι σημαίνει ο έρπης στην εγκυμοσύνη;

Η διαχείριση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αν η γυναίκα έχει παλαιότερη γνωστή λοίμωξη ή αν πρόκειται για νέα πρωτολοίμωξη κατά την εγκυμοσύνη.

Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά νέα λοίμωξη κοντά στον τοκετό, όταν η μητέρα δεν έχει προλάβει να αναπτύξει επαρκή αντισώματα.

Τι είναι ο νεογνικός έρπης;

Ο νεογνικός έρπης είναι σπάνια αλλά σοβαρή λοίμωξη του νεογνού από HSV.

Η μετάδοση συμβαίνει κυρίως κατά τον τοκετό όταν υπάρχει ενεργή αποβολή του ιού από τη γεννητική περιοχή.

Για αυτό η σωστή μαιευτική διαχείριση γυναίκας με γνωστό γεννητικό έρπη έχει ιδιαίτερη σημασία.

Χρησιμοποιείται αντιική θεραπεία στο τέλος της εγκυμοσύνης;

Σε γυναίκες με γνωστό υποτροπιάζοντα γεννητικό έρπη μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατασταλτική αντιική θεραπεία προς το τέλος της κύησης.

Στόχος είναι να μειωθεί η πιθανότητα ενεργού επεισοδίου κατά τον τοκετό.

Χρειάζεται πάντα καισαρική τομή;

Όχι.

Η απλή ύπαρξη ιστορικού γεννητικού έρπη δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη για καισαρική τομή.

Η απόφαση εξαρτάται κυρίως από το αν υπάρχουν ενεργές γεννητικές βλάβες ή πρόδρομα συμπτώματα κατά την έναρξη του τοκετού.

Γυναίκες χωρίς ενεργές βλάβες κατά τον τοκετό μπορούν συνήθως να γεννήσουν κολπικά.

Μπορώ να θηλάσω;

Συνήθως ναι.

Ο γεννητικός έρπης δεν αποτελεί από μόνος του αντένδειξη για θηλασμό.

Εάν υπάρχουν ερπητικές βλάβες στο στήθος, χρειάζεται ειδική καθοδήγηση ώστε να μην έρθει το νεογνό σε άμεση επαφή με τις βλάβες.

Επηρεάζει τη γονιμότητα;

Ο γεννητικός έρπης δεν θεωρείται συνήθως αιτία υπογονιμότητας.

Δεν προκαλεί την κλασική σαλπιγγική βλάβη που μπορεί να προκαλέσουν αθεράπευτα χλαμύδια ή γονόρροια.

Μπορεί να φανεί στο Pap test;

Το Pap test δεν αποτελεί εξέταση διάγνωσης γεννητικού έρπη.

Σπανίως μπορεί να περιγράψει κυτταρικές αλλαγές συμβατές με HSV, αλλά η διάγνωση ενεργών βλαβών γίνεται καλύτερα με ειδικό μοριακό έλεγχο από τη βλάβη.

Έχει σχέση με τον HPV;

Όχι.

Ο HSV και ο HPV είναι εντελώς διαφορετικοί ιοί.

HSV

Προκαλεί κυρίως έρπη, φυσαλίδες και υποτροπιάζοντα έλκη.

HPV

Μπορεί να προκαλεί κονδυλώματα ή προκαρκινικές αλλοιώσεις του τραχήλου.

Ο γεννητικός έρπης δεν προκαλεί CIN και δεν εξελίσσεται σε καρκίνο του τραχήλου.

Θεραπεύεται οριστικά;

Δεν υπάρχει σήμερα θεραπεία που να εξαφανίζει οριστικά τον HSV από τον οργανισμό.

Υπάρχουν όμως πολύ αποτελεσματικές αντιικές θεραπείες για:

Μείωση διάρκειας επεισοδίου

Η έγκαιρη θεραπεία μπορεί να επιταχύνει την υποχώρηση των συμπτωμάτων.

Μείωση υποτροπών

Η καθημερινή κατασταλτική θεραπεία μπορεί να μειώσει σημαντικά τη συχνότητά τους.

Μείωση μετάδοσης

Η κατασταλτική θεραπεία μπορεί να μειώσει και την πιθανότητα μετάδοσης σε σύντροφο.

Πώς μπορεί να επηρεάσει ψυχολογικά;

Η διάγνωση μπορεί να προκαλέσει άγχος, ντροπή ή φόβο σχετικά με τη σεξουαλική ζωή και τις μελλοντικές σχέσεις.

Ωστόσο, ο γεννητικός έρπης είναι συχνή λοίμωξη και στις περισσότερες περιπτώσεις μπορεί να ελεγχθεί πολύ καλά.

Η διάγνωση γεννητικού έρπη δεν εμποδίζει μία φυσιολογική σεξουαλική ζωή, σχέση, γονιμότητα ή εγκυμοσύνη.

Πότε χρειάζεται γυναικολογική αξιολόγηση;

Νέες φυσαλίδες ή έλκη

Ιδανικά η εξέταση γίνεται όσο οι βλάβες είναι ακόμη φρέσκες ώστε να μπορεί να ληφθεί δείγμα.

Πρώτο επεισόδιο

Χρειάζεται σωστή διάγνωση και έγκαιρη αντιική θεραπεία.

Συχνές υποτροπές

Μπορεί να συζητηθεί καθημερινή κατασταλτική αγωγή.

Εγκυμοσύνη

Ιδιαίτερα νέα λοίμωξη ή βλάβες κοντά στον τοκετό χρειάζονται άμεση μαιευτική αξιολόγηση.

Δυσκολία στην ούρηση

Σοβαρός πόνος ή αδυναμία ούρησης χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση.

Αβέβαιη διάγνωση

Άλλες αιτίες γεννητικών ελκών, όπως σύφιλη ή δερματοπάθειες, μπορεί να χρειάζεται να αποκλειστούν.

Με λίγα λόγια
Ο έρπης γεννητικών οργάνων προκαλείται από HSV-1 ή HSV-2 και μεταδίδεται με άμεση σεξουαλική και δερματική επαφή. Μπορεί να προκαλεί επώδυνες φυσαλίδες ή έλκη, αλλά πολλές λοιμώξεις είναι ήπιες ή ασυμπτωματικές. Ο ιός παραμένει στον οργανισμό και μπορεί να υποτροπιάζει, συνήθως όμως τα επεισόδια γίνονται ηπιότερα με τον χρόνο. Η διάγνωση ενεργών βλαβών γίνεται καλύτερα με PCR από τη βλάβη. Τα αντιικά φάρμακα μειώνουν τη διάρκεια και τη βαρύτητα των επεισοδίων και, όταν χρησιμοποιούνται ως κατασταλτική θεραπεία, μπορούν να μειώσουν τις υποτροπές και τον κίνδυνο μετάδοσης. Στην εγκυμοσύνη χρειάζεται ειδική διαχείριση, ιδιαίτερα όταν υπάρχει νέα λοίμωξη ή ενεργές βλάβες κοντά στον τοκετό.